האבן גדולים געקענט אפווענדן ויואל משה?

זשיד שרייבט:

נבוכדנאצר מלך בבל

זעט אויס אז בנוגע די שיטה באנוצט איר זיך זייער אסאך מיט זינלאזע טענות ווי א משל..איהר ווייסט נישט וואס איר רעדט, איך האב שוין געשריבן גאנצע מגילות
אלזא לאמיך איבערחזר'ן א פשוטע קשיא וואס איך מיין אז אסאך גולשים דא וואלטען הנאה געהאט צו הערען דעם אמת אין דעם נושא
קענסטו ענטפערען צו די זאך? או דילמא איז דאס א פארטייאישע נושא מיט פערזענליכע געפילען, וואס פשוט'ע (נישט געוואשינע קעפלעך) גולשים האבען נישט אין דעם אריין צורעדען? איז דער שיטה אז סאטמארער רבי איז אולי נאר געוועהן איינער ציווישען אנדערע און מילא זענען זיי עהם נישט שולדיק צו ענטפערען אויף נישטיגע טענות--כפירה?און אז די האלטסט אנדערש, קענסו אולי ערקלערען פארוואס א פשוטע בעלזע אינגעל דארף אויך אזוי האלטען????????

מצורף קובץ

2

מצורף קובץ

מלך בבל

איך אלס אגודיסט היט איך מיך נישט צו פירן קיין מערכה'ס קעגען רעכטס. so here I am fighting with one hand tied behind my back.
און אין די צייטן בין איך זייער פארנומען אבער כדי עס זאהל נישט זיין שתיקה כהודעה וועל איך נאר שרייבען אפאר קליינע הערות.
פטור בלא כלום אי אפשר ...

די ווילסט נישט מעסטן צווישען בעלזער רב און סאטמאר רב אבער די האסט! אין דאס איז אלע מאהל דער סוף פון אלע טענות מיט אנשי השיטה ..
"אבער דער סאטמאר רב איז דאך גאר גרויס"

אין אויף דעם קען דאך קיינער נישט חולק זיין. אמת?
איז פאנג אהן דיין טענה מיט דעם אין ענדיג מיט דעם וזה הוא!

די האסט נישט געענטפערט צום טענה אז די אורטודוקס'ן זענען געזעסן מיט ריפורמער, איז דען נישט אזא מקום א בית המינים?
די שאלה איז נישט צו דער בריעף פונעם טשאבער איז אטענטיש דער תוכן איז דער נושא.

איבער צו גדולים האבען זיך מטפל געוועהן איבער די טענות פון דעם ויואל משה

1) עס איז פארהאן בריעף פון ר' ראובן גראזובסקי ראש מעצגוה"ת דארה"ב, פון דעם סטייפעלער, פון הרב שך.. וכו' וכו' קיין ספר טאקע נישט, אבער די האסט געטענהט אז פון דער אגודה איז נישט געווען איין ווארט און דאס איז שקר.

2) רוב גדולים פון אגודה האלטן אז דער ויואל משה איז גערעכט אז מ'טאר נישט עטאבעלירען א מלכות ישראל פאר משיח
דהיינו א מלך מיט א סנהדרין וכו' וכו'
מדינת ישראל איז לפי דעתם לא מיניה ולא מקצתה
די גמ' זאגט שלא יהא לישראל שלטון אפילו קלה ודלה. דער איסור האט נישט גורם געוועהן אז סאטמאר רב זאל אסר'ן מאכן א אידיש'ער שלטון אין קרית יואל, איז פון דעם זעלבען זאק פונעם היתר פאר א שלטון ישראל אין קרית יואל קען מען נעמען אויף שולטון יהודי אין ארץ ישראל. בפרט ווען דער מדינה איז שוין דא.

2) זייער זייער ווייניג פון די גדולים פון אמאהל וואס האבען זיך מנגד געוועהן קעגען ציונית איז געוועהן זייער טעם "שלא יעלו בחומה" די פאר גדולים וואס דערמאנען דאס איז עס ביי זיי כמעט 'בדרך אגב' דער עיקר טעם איז געוועהן אז זיי זענען 'חילונים' וואס ווילען איבער נעמען דער מנהיגות פון כלל ישראל. (ולכך נתיסדה האגודה)

דער אנדערער טעם איז געוועהן אז ציונית איז געוועהן א ענין פון 'מסירה' זיי האבען פארשפרייט צווישען די גוים אז אידען זענען נישט קיין טרייע בירגער פון רוסלאנד פוילין וכו' אין זייער היים איז באמת ארץ ישראל, אויף דעם האבען אלע גדולים געשטורעמט. צו די זעלבע גדולים וואלטן היינט אויך געהאלטן אז בחירות איז אסור אפילו פאר אגודה איז א ווייטע ווייטע שטרעקע.

נאך א טעם אז 'לאומיות' איז פסול טריף, דהיינו אז מיר תורה אידען האבען איין פאן דאס איז אונזער תורה. צו 'תורה' איז מען נישט מצרף גארניט, נישט 'עבודה' נישט 'ארץ ישראל' ווי ר' סעדי' גאון שרייבט אין אומותינו אומה אלא בתורותיה (בתירגום קאפח)אין לאומיות איז ווייטער א פסול'ע זאך אין אלע חוגי האגודה.

3)מ'דארף נישט אפווענדן א ספר צו געבען א היתר. ווען איינער טראגט א שאלה צום רב (און אמאהל איז דער שאלה פשוט אז מגייט נישט אפילו פרעגן) מיינט נישט איז אז דער רב איז מחיוב צו מחבר זיין א חיבור אויף יו"ד חלק ב' ער קען פשוט זאגן אז די אלע אסורי דאורייתא כרות וארור ושמתא כו' וכו' זענען אמת אין וואר אבער נישט אויף דעם מיינט דער פסוק אין דער מראה איז גוט.

ולכן...
בית המינים טאר מען נישט אריין גיין? יא
הכנסת יש לו דין 'בית המינים'? לא
שלוש שבועות נוהג בזמה"ז? כן
השתתפות בבחירות הוא העברה על הנ"ל? לא
להעמיד מלך ושלטון יהודי ע"י סנהדרין? לא
מדינה ישראל המודרני הוא עליה בחומה בשנת תשס"ה? לא
האם כבוד המדינה שוה נפש אחד מישראל? לא
מי שהוא ציוני הוא מין? לא
ציונית הוא פסול טריף? כן
גאווה לאומית הוא פסול טריף? כן
התגרות באומות מותר? לא
הגנת תושבי ארה"ק ע"י צה"ל מותר? כן
כל הדברים הנ"ל אפשר למצוא בכל מכתבי קודש של הרב שך הסטייפעלר, ר' ראובן, אפילו במכתבי הרבי מחב"ד,
ועוד ועוד ....
וכו' וכו' וכו'

ולזה אין צריך לא רב ולא ספר

ושלום על ישראל

איך לייג נאר צי דא א קליינע חלק צו ווייזען אז מנהיגים פון דער אגודה האבען געזאגט מער פון איין 'פיפס' וועגן מדינה אין בחירות.

יוסעלע שרייבט

ויואל משה איז געבויט אויף צוויי זאכן, וואס ווי ווייט איך וויס קען מען גארנישט בויען אויף די יסודות, איך כללית'דיג נאיך גי נישט אריין אין פרטי פרטים.
די מקור פון שלש שבועות איז אן אגדתא, יעדע חדר יונגעל ווייסט אז מען לערנט נישט ארויס קיין הלכות פון אגדתא!

איך וועל בלויז ברענגען וואס איך האב שוין געברענגט אין אן אנדערע אכול פון א מזרחי'סט, נאכדעם וועסטו רעדן

און אויב ביסטו גערעכט, פארוואס האט קיין איינער פון די מועצת גדולי האגודה נישט געשריבן וואס דו זאגסט, נאר די מסרחים?

צווייטענס אפילו לאמיר זאגן אז מ,פסקנט יא אי דווקא מען זאל עס נישט נעמען מיט געוואלד, למעשה האט די יו. ען. עס געגעבן, איינמאל עס האט באלאנגט פאר אונז מעג מען פייטן דערפאר.

קייסט איבער די תורות פון די מסרחים. אין די גמרא שטייט אז יו ען איז מחליט, אדער ימרדו באומות? ביי די מלחמת השחרור האט מען געפייט מיט אראבער, און רוב פעלקער האבן נישט געוואלט אז אידן זאלן האבן א לאנד, דערונטער די מיליאנען אראבער, נו וואו איז דער היתר זיך צו "פייטן" מיט די אראבער? אויב איין אומה לאזט און צוויי נישט, גילט די שבועה פון שלא ימרדו? מיילע אויב רוב אומות לאזן און א מיעוט נישט, קען מען דן זיין, אבער דא איז די מעשה פארקערט.

קוק אין קליפ פון אמנון יצחק וועסטו זעהן וויפיל אומות האבן געוואלט און וויפיל נישט, חוץ פון די מיליאנען אראבער מיט וועמען די איזראעליס האבן זיך "געפייט" און טעכניש אנגעארבעט א סכנה פאר אידן אין די גאנצע וועלט ביז היינט אהן קיין פארוואס אהן קיין פארווען.

לו יצוייר ווען אעס וואלט געווען א פרומע רעגירונג, וואלטן רוב גדוילם וואס שטייען היינט דערקעגן מסכים געווען איןדי ויואל משה ז"ל וואלט געבליבן א שיטת יחידאי וואס קיינער וואלט זיך גערענט דערמוט, למעשה האט עס איהם גוט געשפילט אז די פרייע האבן די רעגירונג

וואס האט פרייע רעגירונג מיט שלש שבועות? ווען נישט די פרייע וואלט בכלל געווען א מדינה? שטותים והבלים

ויואל משה איז געבויט אויף צוויי זאכן, וואס ווי ווייט איך וויס קען מען גארנישט בויען אויף די יסודות, איך כללית'דיג נאיך גי נישט אריין אין פרטי פרטים.
די מקור פון שלש שבועות איז אן אגדתא, יעדע חדר יונגעל ווייסט אז מען לערנט נישט ארויס קיין הלכות פון אגדתא!

צווייטענס אפילו לאמיר זאגן אז מ,פסקנט יא אי דווקא מען זאל עס נישט נעמען מיט געוואלד, למעשה האט די יו. ען. עס געגעבן, איינמאל עס האט באלאנגט פאר אונז מעג מען פייטן דערפאר.

לו יצוייר ווען אעס וואלט געווען א פרומע רעגירונג, וואלטן רוב גדוילם וואס שטייען היינט דערקעגן מסכים געווען איןדי ויואל משה ז"ל וואלט געבליבן א שיטת יחידאי וואס קיינער וואלט זיך גערענט דערמוט, למעשה האט עס איהם גוט געשפילט אז די פרייע האבן די רעגירונג.



יוסעלע

דער ויכוח איז אין לו סוף, עס וועט גארנישט העלפן, אבער אויב איך וועל האבן צייט וועל איך ענטפערן אויף די נארמאלע תגובות

כורמיזא שרייבט

ווען הרב אלישיב גיט ארויס א פסק שרייבט ער א לאנגע תשובה? אמאל יא אין אמאל נישט, א פסק הלכה פון א גדול בישראל פון א ווארט אין פונקט אזוי נוגע ווי א ספר פון צוויי טויזענט בלעטער.

אבער ווען אן אנדערער רב גיט ארויס א פסק קעגן זיין פסק וועט ער דעמאלס בלויז שרייבן "כך הורונו מן השמים" אדער ער וועט קלאר און דייטליך שרייבן פארוואס יענער איז נישט גערעכט?

אגב דער מהלך פון די "מרנן" אן פון די "גדולים" צו שרייבן א "פסק" - איז אן ערפינדונג פון 2000, טרעף מיר אין ר' עקיבא אייגער, נודע ביהודה, חתם סופר, אדער אפילו ביי די ליטווישע, דברי מלכיאל, אחיעזר, אז מען זאל דרוקן א "פסק" אין תשובות ספר אזעלכע סארט "פסקי הלכה" ווי הרב אלישיב אדער הרב קאניעווסקי אהן קיין פארוואס אהן קיין פארווען, דאס איז א נייע ערפינדונג און האט נישט קיין פלאץ אין הלכה

חוץ מזה, איך בין גאנץ זיכער אז די אלע מרנן ורבנן האבן א קלארע שקו"ט ביי זיך אין שופלאד פארוואס די הלכה איז אזוי און נישט אזוי, נאר פאר די גאס שרייבט מען דעם תמצית היוצא, עס איז נישט מער ווי א קול קורא, אבער א פסק אהן קיין בירור הלכה - איז קיינמאל נישט דערהערט געווארן

ווען בעלזער רב שרייבט כאטש "ואין לחוש משום שלש שבועות מפני טעמים ברורים" וואלט איך פארשטאנען, אבער בכלל זיך מאכן אומוויסנדיג פון זאכן אויף וועלכע ער זעלבסט האט לוחם געווען אין בעלז - איז א תימה גדולה און א פירכא שאין לה קל וחומר

אין דברי יואל זענען דא לאנגע תשובות אין נושאים וואס דער צעלימער רב אין פאפאער רב פון וויליאמסבורג האבען געשריבען איין עמוד, דאס מאכט דער לאנגער זיין בעסער?

איך ווייס נישט פון וועלכע תשובות דו רעדסט, און אז דו רעדסט פון פאפער רב'ס תשובות, קען איך דיר גאנץ זיכער זאגן, אז די פאפער האבן געמאכט בושות פאר זייער רב, אריינגעלייגט בריוון און הסכמות אין א תשובות ספר, סוגיות מיילע איז שוין אנגענומען ביי די אונגארישע צו דרוקן אין תשובות ספרים, אבער לגבי משיבים איז דא מאריכים און מקצרים, יעדער לויט זייו שטייגער, אבער שרייבן א בריוועלע און נישט ערוועהנען קיין איין ווארט איבער די גאנצע סוגיא האט נישט קיין הענט און קיין פיס עס מיינט אזויפיל אז ער האט נישט יורד געווען לעומקן של דברים מיט זיין קדושה וטהרה אינאיינעם

דאס וואס די שרייבט וועגען ווער איז גרעסער איז טאקע א גוטע נקודה, די אלע וואס האלטען אז דער סאטמאערער רב איז געווען דער גרעסטער זענען מחיוב צו מקבל זיין זיין דעה, די אנדערע וואס נעמען און דעם בית ישראל טשעבינער רב אין בעלזער רב דארפען פארשטייט זיך נישט רעכענען מיט סאטמארער רב'ס פסק, נאר מיט זייערע רבי'ס

שקר שקר שקר, זייט ווען איז געהערט געווארן אין ש"ס און שלחן ערוך אזא מין זאך אז דער פסק הלכה ווענדט זיך אין גדלות? ביי דיני נפשות אפילו א תלמיד קטן קען מחזיר זיין לזכות, עפעס א נייע ערפינדונג

בכלל הערשט אין דעם ענין דא א נעפל, איך זאג עס איבער און איבער און עס פאלט אויף אזנים אטומות. איך זוך נישט קיין תירוצים פארוואס בעלז גור האבן נישט אנגענומען סאטמאר רב'ס פסק, נאר דער קולר איז תלוי בצוארם פון ראשי בעלז און ראשי גור וואס זיי האבן זיך נישט פארמאסטן מיט סאטמאר רב'ס בירורים און געלאזט דעם עולם טון וואס זיי האבן געהייסן אהן מברר זיין די הלכה מיר גייט נישט אהן פארוואס בעלזער און וויזניצער און גערער האבן נישט אנגענומען סאטמאר רב'ס מיינונג, איך בין נישט נייגעריג צו פארענטפערן בעלז גער ויזניץ ערלוי באיאן סאדיגער קלויזענבורג (המכנה עצמו צאנז), נאר איין קשיא: פארוואס האבן די מועצת גדולי האגודה נישט גענטפערט, כדרכה של תורה, אויף זאכן וואס ס'רוב פון זיי האבן געהאלטן אז עס איז נוגע בבבת עין פון די אמונה, און סאטמאר רב האט זיי מעורר געווען דערויף, אויף דעם ענטפערט, נישט אויף עפעס אנדערש

--------------------------

טובעין שרייבט

איך מיין אז דאס וועסטו מודה זיין, אז די סאטמערע רב זצ"ל איז נישט צו געקומען צו די מסקנה פון די שיטה, וועגען די פסק הלכה פון די שלש שבועות, נאר ער האט געבויעט די פסק הלכה לויט זיין השקפה.

פארוואס זאל איך מודה זיין צו א שקר? האסט אמאל געלערנט ויואל משה אז דו זאגסט מיט אזא זיכערקייט? מיר דאכט זיך אז נישט, און די אלע וואס רעדן, רעדן פון חסרון ידיעה

וואס איך מיין ארויס צוברענגען איז אז די מחלוקה איז נישט קיין הלכה'דיגע מחלוקה נאר ריין השקפה.

חזרה על הטעות,
און לו יהא אז דו ביזט גערעכט, פארוואס שטייט נישט אין בעלזער צעטל קטן אז "מה שאומרים שזה תלוי בשלש שבועות אינו נוגע להלכה כלל"? דיינע טענות שטאמען פון דימזרחי, און די אגודה האט קעגן דעם לוחם געווען ביז מאריענבאד תרצ"ז, אויב קענסטו היסטאריע וועסטו צו דעם מודה זיין.

דעריבער זעה איך בכלל נישט קיין צורך פארוואס מ'דארף ענטפערען אויף דעם, צו דען מעג מען נישט האבען קיין אנדערע השקפה?

לאמיר צונעמען די זאך. וואס מיינט השקפה? בויען אויף א גמרא מיינט השקפה? זאגן וואס אלע רבנים האבן געהאלטן הונדערטער יאר - און קיינער וואס ווייסט לייקנט נישט - איז השקפה? זאגן קעגן די אינטערעסן פון מדינת ישראל איז השקפה? קענסט מיר זאגן קלאר און דייטליך וועלכער פרט פון ויואל משה איז געבויט אויף השקפה?

דו ווייסט אז עס זענען געווען א גרויס חלק פון כלל ישראל וואס האבען געהאלטען אז בעלזע רב איז געווען אסאך גרעסער ווי סאטמערע רב?

חלילה וחס פאר א טיפה סרוחה צו אריינרעדן א מיינונג אין הייליגע צדיקים, ובפרט אחרי שוכני עפר, אבער מען האט שוין פריער דערמאנט אז גדלות קען מען נישט מעסטן און עס איז ממילא נישט נוגע. אבער לאמיר דיר שטעלן עטליכע שאלות:

1. ר' עקיבא איז געווען דער גרעסטער פון די חכמים, נכנס בשלום ויצא בשלום, אזש אפשר גרעסער פון משה רבינו (מנחות כט), און דאך האט ער זיך טועה געווען אין א משיח שקר. ווערט חלילה וחס ר' עקיבא קלענער? ניין, א בשר ודם ווי גרויס ער זאל נישט זיין קען מאכן א טעות, און א בדר ודם וואס זאגט נישט פארוואס ער האט געטון א געוויסע זאך און אנדערע חכמים זאגן אנדערש מיט א בהירות, ווי די חכמי הדור צו ר' עקיבא יעלו עשבים וכו', איז שטארק יתכן אז ער האט זיך טועה געווען, און ר' עקיבא האט טאקע מודה געווען ווען זיי האבן איהם אויפגעוויזן שווארץ אויף ווייס מורח ודאין וכו' עיין בגמרא, און אויב איינער היינט וועט זאגן קים לי כר' עקיבא, ס'קען נישט זיין אז איינער פון די גרעסטע תנאים האבן זיך טועה געווען, און האלט אז בר כוכבא איז געווען א משיח אמת, איז אן אפיקורוס, טראצדעם וואס ר' עקיבא בלייבט ר' עקיבא מיטן גאנצן גלאנץ, למעשה האט ער דאך חוזר געווען

2. איסר יהודה אונטרמן איז געווען מסדר קידושין ביים בעלזער רב אין תל אביב, ער איז געווען פון די רבנות הראשות וועלכע האבן מתיר געווען שביעית.

3. עס ליגן מיר אין פעדער נאך שאלות אויף, בעלזער רב זי"ע אבער מפני הכבוד ומפני כבוד בית בעלז וועל איך חלילה גארנישט שרייבן, אבער דאס וואס מענטשן באשליסן דער גרעסער יענער קלענער, איז שטותים והבלים

מופתים איז דא פון סאטמאר רב פונקט אזוי

תורה איז סאטמאר רב גאנץ באקאנט, בנגלה ובנסתר

עבודה איז סאטמאר רב גאנץ באקאנט, שוין אלס צוואנציג יעהריגער יונגערמאן זענען אלטע חסידים געקומען צו זיינע הייליגע הקפות

גמילות חסדים, מי לך גדול כמותו?

מיט רוח הקודש מיין איך אז ער איז מיט גארנישט אונטערשטעליג פון בעלזער רב

סאטמאר רב'ס הייליגע בארד האבען די רשעים באטראכט מיט לאמטערנעס און אויסגערופן: א ריינע בארדע. אין ספור צו די גדלות מעשיות אויף סאטמאר רב, איהר מיינט ער איז געווען א איינפאכער שומר שבת איד... זיין גוף איז געווען לויטער און ריין, און עס זענען דא פיהל מעשיות אויף דעם, ואין כאן המקום, איהר האט דען די מינדעסטע השגה אין סאטמאר רב?

וואס נאך מעסט גדלות? דאס איז פארן המון עם, אבער באמת טאר א עהרליכער איד נישט אזוי רעדן, ווייל אלע עהרליכע אידן זענען הייליג און גרויס ביים אויבערשטן, אבער אינו דומה א צדיק וועלכער זיצט פארשפארט אין שטוב צו א צדיק וועלכער גייט ארום און טוט אויף פאר אידישקייט, וועלכער אויטאמאטיש שאפט זיך שונאים, ועיין כתובות ק"ה האי צורבא מרבנן דמרחמין ליה בני מתא לאו משום דמעלי טפי אלא משום דלא מוכח להו במילי דשמיא

אויף די בני שמואל שטייט ולא הלכו בניו בדרכיו וגו' און דרשת חז"ל איז ידוע, הגה"ק מהרי"ד מבעלזא איז געווען א פלאם פייער קעגן די אגודה און ציונים למיניהם, און זיך נישט דערשראקן פאר קיינעם

סופו של דבר. איך בעט ברחמים מען זאל נישט רעדן פון די גדלות פון די צדיקים פון ביידע צדדים, עס ברענגט נישט קיין גוטס, און עס מאכט נישט קיין פסק אדער מנהג גרעסער, און איך וועל בל"נ נישט ענטפערן אויף אזעלכע זאכן, עס דרייט פשוט אוועק דעם שמועס, און איך בעט יעדן איינעם וואס האט שכל זאל ביטע נישט ענטפערן אויף אזעלכע שטייגער שאלות, והוי זהיר בגחלתן שלא תכוה שעקיצתן עקיצת עקרב יעדער האט זיין מהלך אין אידישקייט, עס מאכט נישט קיינעם א האר קלענער ח"ו

סאטמאר רב זי"ע ווען ער איז געווען ביים בעלזער רב זי"ע תשט"ו וועגן די בחירות האט ער אנגעהויבן כהאי לישנא:

בעלז איז אלס געווען א חומה נשגבה פאר אידישקייט, און אויך היינט, אשר אמרנו בצלו נחיה

ודי בזה

איך וויל נאר ענדיגן מיט א באקאנטע מעשה'לע. אנהייב יאהרן אין אמעריקע איז געווען א אסיפה מיט די אגודת הרבנים, הרב יצחק הוטנער זצ"ל בעל פחד יצחק איז אויך דארט געווען, מען האט מכבד געווען סאטמאר רב צו רעדן, האט ער אנגעהויבן רעדן קעגן די אגודה און ציונים, עס איז געווארן א רודער. עס איז פונקט געווען פרשת נח, רב הוטנער זצ"ל רופט זיך אהן: חז"ל זאגן אז נח האט פארשפעטיגט מיט שפייז פארן לייב און ער האט איהם געגעבן א קאפע, שטעלט זיך די שאלה, בלויז פאר דעם חטא פון איחר מזונות לארי איז איהם געקומען אזא עונש? ער האט דאך געהאט אויפן קאפ הונדערטער בעלי חי איןדי תיבה, האט ער פארשפעטיגט פארן לייב, איז וואס? נאר וואס דען, דער לייב איז געווען דער לעצטער לייב, אלע זענען פארניכטעט געווארן אנעם מבול, מיטן לעצטן לייב דארף מען אכטונג געבן, און ער רופט אויס מיט פאטאס: ליידער זענען אלע עהרליכע אידן געשטארבן אין קריג, עס איז געבליבן מיט אונז דער סאטמאר רב זאל זיין געזונט, דער לעצטער לייב, מען דארף היטן אויף זיין כבוד!

תוקן על ידי - allnewspic - 23/03/2005 23:45:20

מלך_בבל,
איך מיין אז דאס וועסטו מודה זיין, אז די סאטמערע רב זצ"ל איז נישט צו געקומען צו די מסקנה פון די שיטה, וועגען די פסק הלכה פון די שלש שבועות, נאר ער האט געבויעט די פסק הלכה לויט זיין השקפה.

וואס איך מיין ארויס צוברענגען איז אז די מחלוקה איז נישט קיין הלכה'דיגע מחלוקה נאר ריין השקפה.

דעריבער זעה איך בכלל נישט קיין צורך פארוואס מ'דארף ענטפערען אויף דעם, צו דען מעג מען נישט האבען קיין אנדערע השקפה?

דו ווייסט אז עס זענען געווען א גרויס חלק פון כלל ישראל וואס האבען געהאלטען אז בעלזע רב איז געווען אסאך גרעסער ווי סאטמערע רב?

מלך בבל

ווען הרב אלישיב גיט ארויס א פסק שרייבט ער א לאנגע תשובה? אמאל יא אין אמאל נישט, א פסק הלכה פון א גדול בישראל פון א ווארט אין פונקט אזוי נוגע ווי א ספר פון צוויי טויזענט בלעטער.
אין דברי יואל זענען דא לאנגע תשובות אין נושאים וואס דער צעלימער רב אין פאפאער רב פון וויליאמסבורג האבען געשריבען איין עמוד, דאס מאכט דער לאנגער זיין בעסער?

דאס וואס די שרייבט וועגען ווער איז גרעסער איז טאקע א גוטע נקודה, די אלע וואס האלטען אז דער סאטמאערער רב איז געווען דער גרעסטער זענען מחיוב צו מקבל זיין זיין דעה, די אנדערע וואס נעמען און דעם בית ישראל טשעבינער רב אין בעלזער רב דארפען פארשטייט זיך נישט רעכענען מיט סאטמארער רב'ס פסק, נאר מיט זייערע רבי'ס

דער שמועס מיט טשאבער רב איז נישט קיין שום חידוש די בעלזער האבן עס פאשרפרייט שוין מיט יאהרן צוריק, אגב אין מיין העתק האט גארנישט געפעהלט

שרגא שמואל שניצלער

איך בין שוין נאכגעגאנגען דעם שמועס און לויט די אינפארמאציע וואס איך האב באקומען איז טשאבער רב געוען ביי אלע כ"א כסליו מסיבות אין לאנדאן און אזא שמועס מיט סאטמאר רב איז שווער אנוצונעמען, די אייניקלעך ווייסן נישט דערפון, אבער מען דארף עס מבר זיין

דער מדוברפון התחברות לרשעים בנוגע דעם כנסת ווערט כלל נישט דערמאנט אין ויואל משה, דאס איז נישט דער מדובר, ער רעדט פון די גמרא שבת קט"ז אז אפילו כדי להציל ממיתה טאר מען נישט אריין אין א בית המינים, דער ענין פון התחברות לרשעים איז א גאסן שמועס, און אויף דעם יסוד איז געבויט דער "שמועס", ווייל איינער וואס האט דעקענט סאטמאר רב און געהערט זיין דעת תורה וואלט גאנץ פיין געוואוסט אז ער האט בכלל נישט גערעדט פון התחברות לרשעים, קוקט אריין אין ויואל משה וועט איהר זעהן

ממילא איז דער גאנצער "שמועס" א גרויסער ספק בעיני, אדרבה, אויב איינער קען עס דא באשטעטיגן וואלט געווען א טובה

אבער ער רירט נישט אהן די שלש שבועות, ווייל אפילו דער בעל השמועס האט געוואוסט אז מען דעם שפילט מען נישט, נאר די יונגעלעך פון אגוד'יסטישן חדר מיינען נעבעך אז די שבועות זענען אגדה, און דאס האבן געזען די אויגן פון סאטמאר רב האבן דאס געזען, אז ווען מען רעדט נישט קעגן ציונות ווערן אלע גבולים מטושטש

מבהיל הרעיון!

א רב בישראל האט געשריבן א בירור אז א געוויסער ענין גרעניצט זיך מיט מינות, קומט אן אנדערער רב שרייבט עטליכע שורות און מיט דעם ווענדט ער אפ א בירור הלכה פון וועם זיי האלטן אז ער איז קלענער פון דעם בעל המכתב

זייט ווען האט מען געהערט אז מען דארף נישט ענטפערן פאר א קלענערן? איך האלט, און נאך טויזנטער אידן, אז סאטמאר רב איז געוווען גרעסער פון בעלזער רב, סיי אין תורה, סיי אין עבודה, און סיי אין גמילות חסדים, אבער דאס איז בכלל נישט נוגע צו דעם ויכוח דא, ווער עס איז געווען גרעסער

סך הכל ענטפערט מען דא פארוואס מען האט "אנגענומען" עטליכע שורות פון "בילגורייער" רב ליבערשט ווי א ספר פון סאטמאר רב, אבער נישט פארוואס בעלזער רב'ס בירור הלכה איז שטערקער ווי סאטמאר רב'ס,

מיין פריינד, אויך ווען בעלזער רב זאל די שורות נישט שרייבן וואלט בעלז דעם ויואל משה נישט אנגענומען, אפזעהען צו בילגורייער רב יא אדער בילגורייער רב נישט, עס איז לעכערליך צו זאגן אז זיבן א האלב שורות פון בילגורייער רב און איין שורה פון בעלזער רב זאלן הלכה'דיג אפווענדן א גאנצן חיבור

פארוואס האט די מזרחי יא געשריבן זייערע טענות נאר די אגודאים זענען שא שטיל און קומען מיט א בריוועלע פון בילגורייער רב? איז דא עטליכע תירוצים:

1. ווייל זיי האבן נישט געקענט ענטפערן
2. ווייל זיי האבן נישט געהאט וואס צו ענטפערן

חוץ פון דעם אלעם, דער ויואל משה איז געדרוקט געווארן תשכ"א, דער בעלזער צעטל איז געשריבן געווארן תש"ט, אזי דאך דער ויואל משה א בתראי, והלכתא כבתראי...

------

זשיד פרעגט איבער און איבער און כאפט נישט אז מען ענטפערט איהם נישט ווייל ער ווייסט נישט בחייכון וביומיכון, אבער איך וועל אים דאך ענטפערן

להוי ידוע, אז דער רמב"ם האט חוזר געווען פון אסאך הלכות אין משנה תורה, און עד היום זענען דא די מהדורות אין כתב יד, און נישט דוקא צוליב דעם ראב"ד נאר ווייל אנדערע האבן אים מעורר געווען, און צופעליג האט דער טורי זהב יא געענטפערט דעם ש"ך אויםפן נקודות, און דער קצות אין משובב אויפן נתיבות, וכהנה וכהנה עס איז געגאנגען אהין און צוריק

אבער חכם'ל, דער גאנצער עסק האט נישט דא אהער קיין שייכות, ווייל דער מציאות איז אז דער ראב"ד האט אפגעוואנדן דעם רמב"ם, דער רמ"א דעם מחבר, כך היא דרכה של תורה, נישט אז דער ראב"ד האט געשריבן א צעטעלע פון זיבן און א האלב שורות "אבקש מאחינו בית ישראל שלא ללנטות אחרי פסקי הרמב"ם ויהי רצון שנזכה להרמת קרן התורה הק' אברהם מפוסקייר"

אזוינס איז נישטא, מען קומט מיט הלכה ענטפערט מען מיט הלכה, מיט פאליטיק און רוח הקודש און רבי'שע מעשיות ווענדט מען נאכנישט אפ קיין בירור הלכה

לגופו של ענין, דער ויואל משה איז נישט מחדש קין נייע זאכן, אלעס וואס ער שרייבט זענען קביעין וקיימין פון הונדערטער יאר פריער, ער האט נאר מברר געווען אז דער הוילער תירוץ פון די מסרחי (און די אגודה האט עס אדאפטירט) מדינה שאני איז שקר, דער מציאות טוישט נישט די הלכה

און די אגודה האט איינגענומען א שטילשווייגעניש ביזן היינטיגן טאג, איינמאל אין זיבן יאר שווימען זיי ארויף און שרייען שמע ישראל און שלאפן איין פאר די קומענדיגע זיבן און א האלב יאהר...

איינער האט מיר דאס אריינגעשיקט אין תיבה אישית און געבעטען דאס מפרסם צו זיין היות ער האט נישט קיין רשיון כתיבה.

"להעמיד דברים על דיוקם"

המכתב המצו"ב הגיע אלי עוד בחורף תשמ"ב וכתגובה לדברי מזכיר העדה החרדית הנני מפרסמו בזה למען ידעו הכל שדרך אגו"י עפ"י גדולי ישראל, היא דרך ההלכה המקובלת מדור דור.

י. ווייס
זכרון מאיר


"דעת תורה"
בעניין מלחמת ד' להצלת הדת, ובענין התחברות לרשעים !

שאלתי למו"ר הגה"צ איש מופת אב"ד ואדמו"ר מטשאבע זי"ע (שהיה מגדולי חסידי בעלזא, וידיד נעורים לאדמו"ר מסאטמאר זצ"ל) על חוות דעתו בענין הבחירות, והשיבני: "ככל אשר יורוך - לא תסור", ושאלתי למו"ר: הלא לא רק האדמו"ר מסאטמאר בלבד בירר העניין בספר, ועל זה השיב וסיפר בפרוטרוט: שכבר נשאל בזה מידידו האדמו"ר מסאטמאר: - איך הוא משתתף בבחירות לכנסת, הלא הוא גורם בכך שהנציגים החרדים מתחברים לרשעים, והשבתי לו:- ד"מצוה לשמוע דברי חכמים - והלכה כרבים"!, אז שאל אותי: - הלא אני ביררתי בספר, והם רק חתמו, והשבתיו: - שדבר זה הוא הלכה פסוקה, שכבר ביררו אותה גדולי תלמידי מרן החת"ס זי"ע (עוד בשנת תרכ"ט), וידוע ומפורסם שמור"ב הגה"ק המהר"ם שיק, רבי אברהם שאג אב"ד קויברסדורף, הכתב סופר, המחנה חיים, ומהר"י אסאד, ועוד, זי"ע, בעצמם ישבו בקאנגרעס הרפורמי (שרובו הניכר מינים ואפיקורסים, בשנת תרכ"ט) כדי להגין על הדת (שלא יחריבו הרפורמים ח"ו את קהילות החרדים ע"י חוקי הקאנגרעס שלהם) וביררו היטב הלכה למעשה שאין בכך משום התחברות לרשעים כלל אלא מלחמת ד' להצלת הדת יש בכך, וטוב וישר לעשות כן, כמפורש היטב כל זה בשו"ת מהר"ם שיק (או"ח סי' ש"ט) עי"ש, ומו"ר הגה"ק בעל זכרון יהודה אב"ד סאטמאר זי"ע (תלמיד הכתב סופר זי"ע) אמר לי שדברי המהר"ם שיק (שם) בעניין ישיבתם בקאנגרעס נכתבו באופן מיוחד כדי להוציא מליבן של קנטרנים שהיו בדור ההוא, שמטרתם היתה לבזות את גדולי הדור ולהתכבד בקלונם באיצטלא דקנאות - שלא יתחברו לרשעים בבית מינים רפורמי - כביכול, (והדבר מודגש היטב למעיין בלשון המהר"ם שיק - שם), וכת"ר יודע זאת מן הסתם, ואיך בכל זאת העלים פסקם הבהיר בספרו "ויואל משה", הלזה בירור יקרא, כשהעיקר חסר מן הספר ?! , ומועצת גדולי התורה סמכו על פסק הלכה הנ"ל, כפי שסיפר לי יד"נ הגה"צ רבי עקיבה סופר גאב"ד פרשבורג זצ"ל - ודוקא כת"ר מתנגד כ"כ לדעת תורתם של תלמידי מרן החת"ס זי"ע, הייתכן? והשיב האדמו"ר מסאטמאר: - הלא לבסוף יצאו מהקאנגרעס של הרעפורם, כי לא רצו ליישב עמהם, והשבתי לו: - דודאי מה שיצאו מהקאנגרעס אח"כ הוא לכו"ע לא מחמת שום איסור, שהרי תחילה ישבו עמהם - וביררו להלכה שאין שום איסור בכך, (וידוע דכל מה שיצאו היה כדי למנוע מהרוב הרפורמי לכפות דעתם על המיעוט החרדי, ויציאתם היתה במטרה להשיג אוטונומיע נפרדת לחרדים מהממשלה, מה שנודע אח"כ בשם חוק - הקהילות הנפרדות). והשיב: - שאין לדמות נציגים שהם גדולי תורה לנציגים פשוטים, ושאלתיו: - וכי ב' תורות יש בישראל ? וגם רוב נציגי החרדים בקאנגרעס לא היו גדולי תורה כידוע, וגם אתם התרתם לנציגים פשוטים ליישב עם רשעים בעיריות בא"י, וכיון שלא היה יכול לסתור פסק רבותינו (משנת תרכ"ט), ע"כ הקשה במבוכה: - א"כ מדוע אסרו גדולי ישראל להשאר ב"וועד הלאומי" ?. אז הקשיתי עליו: - מדוע אסרו הרבנים מלפנים לנשים לבחור, ועתה שה"וועד הלאומי" היה גם "קהילה", ובחירות לקהילה אין להם שום תוקף אם אינם ע"פ דין תורה, (ובחירה והצבעת נשים אסורות בקהילה עפ"י ד"ת), משא"כ בבחירות כלליות אין בכך שום נפ"מ. ואמרתי לו: - יפה אמרתם, וזהו באמת (מלבד שאר הטעמים) החילוק בין "הכנסת" ל"וועד הלאומי", שהכנסת היא רק מוסד מנהל ולא קהילה כלל. וכיון שראה שאין טעם בסתם קושיות, לכן חזר להקשות מצד ההלכה, ושאל: - מי התיר לנציגי אגו"י ליישב בכנסת שהיא ערכאות שדנים בה בחוקי עכו"ם, הרי אסור לילך לדון בערכאות (כמבואר ברמב"ם סוף הלכות סנהדרין ), והשבתיו על זה: - דבאמת באותה הלכה עצמה כתב הרמב"ם דהאיסור הוא רק "לדון" בפניהם" בסתם, אבל במקום שיש גבר אלים שאינו ציית דינא מפורש כתב הרמב"ם (שם) שכדי "להציל" ממונו מן האלם מותר ברשות בי"ד לילך לתבעו אף בערכאות, עי"ש, ובא"י צריך להציל מן האלמים לא רק ממונות הנגבים בדינא דגזלנותא, אלא בעיקר נפשות, שלא ילכדו ברשת הכפירה, ויש בזה רשות וציווי בי"ד של מועצת גדולי התורה, ואין חשש איסור בזה כלל. ושוב לא השיב בזה כלל, אלא שאל אותי: - מי התיר לנציגי אגו"י לומר בכנסת פעם בד' שנים "שהם מתחייבים לשמור אמונים למדינת ישראל וחוקיה", שזה ממש כמודה בע"ז שלהם, וקי"ל בשו"ע (יו"ד - סי' קנ"ז) שאסור לומר בפיו שהוא עכו"ם, ורק ללבוש מלבוש עכו"ם להטעותם - כדי להיפטר מהמכס - מותר, אבל כשאומר בפיו ממש נראה כמודה בע"ז, ואסור- ביהרג ואל יעבור, דהוי אביזרייהו דע"ז. והשבתי לו: - שנשמט ממנו דברי הרמ"א (שם) דמפורש כתב, דאעפ"י שאסור לומר בפיו שהוא עכו"ם, מ"מ מותר לומר להם לשון המשתמע לתרי אפי (אופנים), והם יטעו לחשבו כעכו"ם והוא לבו לשמיים, וכמו שהורה זקן מרן החזו"א בזה (לר' זלמן ינקלביץ) שיכוון להתחייב לשמור אמונים לארץ ישראל ולחוקיה, שהם המצוות התלויות בארץ, שהוא מותר מכ"ש דלהבריח המכס שהוא רק עניין ממונות, וכאן בדיני נפשות עסקינן, וגם בזה לא השיב דבר, והעלה זכרונות מהימים בהם למדנו בחברותא בסאטמאר בשנת תרס"ד ואילך, בהיותי לומד אצל מו"ר בעל זכרון יהודה אב"ד סאטמאר זי"ע, ושבא אצלי ללמוד אומנות המילה ולא איסתי' מילתא בידו. עד כאן דברי מו"ר - לאדמו"ר מסאטמאר זצ"ל.

אח"כ שאלתי למו"ר: מה עם אלו המקיימים "שב ואל תעשה". והשיב לי: - דשב ואל תעשה הוא עובר על דברי חכמים, ומתיש כח החרדים, ונותן בזה יד לפושעים, והם דומים לאנשי קהילות ה"שטאטוס-קווא" שבאונגארן, שלא הצטרפו לחרדים (אורטודוקסן), ועמדו מן הצד בשב ואל תעשה ולא באו לעזרת ד' בגיבורים, ומשום כך נאסרו קהילותיהם ע"י כל גדולי ישראל שם, וסיים: ותמהני על יוצאי אונגארן שאינם נשמעים לצו גדולי ישראל להצביע לאגו"י, איך הם מתנהגים בדרך שהוא היפך הגמור מדעת תורתם של תלמידי החת"ס זי"ע (כנזכר במהר"ם שיק המובא למעלה), ובפרט שזקני גדולי אונגארן שהגיעו לא"י ציוו בחוב קדוש להשתתף בבחירות לאגו"י.
הכו"ח לכבוד התורה וההולכים לאור פסקי רבותינו תלמידי מרן החת"ס זי"ע, ולהוציא מלב קנטרנים וספקנים (משנת תרכ"ט - ועד ימינו),

הק' יצחק פרידמן.


בס"ד
הר"ר י. פרידמן שיחי' בא אלי לשאול בענין הבחירות, וסיפרתי לו הויכוח שהיה ביני לבין ידיד נעורי כ"ק האדמו"ר מסאטמאר שליט"א, וציויתי עליו להדפיס תוכן הויכוח כדי שיהיה למשמרת, לאות לבני מרי המרננים על פסקי רבותינו ומסיתים נגד אמונת חכמים ר"ל.

ולראיה באתי עה"ח לכבוד רבנן ותלמידיהון יום כ"ז תשרי...
שרגא בלאמו"ר...

(ההמשך נקרע, מי שלא מאמין אני יכול לסרוק ולשלוח לו את המכתב)