האמתנעדרת
בס"ד
אקדמות מילין ושריות שותא, אולא שקינא הרמן ורשותא, מיינע פאלגנדע שורות זענען נישט מיט א ציל איבערצוצייגן מענטשן וואס לעבן אין דינייעל, און ווילן נישט הערן דעם אמת, די קענען זיך שוין אויסדרייען, ס'איז א שאד אויף די צייט, מיינע שורות זענען געווידמעט פאר מענטשן וואס ווילן וויסן דעם אמת, און ווארטן צו הערן א אנטווארט נישט לשם דעבאטע, נאר לשם ידיעת האמת.
איך בין נישט אויסן דא צו קאמפיטן מיט "פארמעגליך", ווייל נישט איך האב אזויפיל צייט ווי אים, און נישט איך בין אזא בעל דמיון ווי אים, איך וועל נאר פרובירן במעט מן המעט אראפצושטעלן טרוקענע אמת'ע פאקטן הידועים, פאר כמעט יעדער וואס האט זיך געפונען בצילא דמהימנותא של רביה"ק בעל ברך משה זי"ע, (תושבי וומסב"ג קרית יואל ב"פ מאנסי) און איז היינט 30 יאר און עלטער.
אויף "פארמעגליך" איז דא איין לימוד זכות, ער איז אויפגעוואקסן אינעם חינוך אין וויליאמסבורג נאך תש"ס, ממילא איז דאס זיין אינפארמאציע, ס'ווערט באשיינפערליך געזען אין זיין באשרייבונג אז ער האט נישט די מינדעסטע ידיעה אין געוויסע אינפארמאציע וואס איז קלאר באקאנט פאר יעדן וואס איז אין די קאטאגאריע ווי אויבן דערמאנט. און ראי' לדבר וועל איך ציטירן וואס ער שרייבט אין איינע פון די ארטיקלען: "איך בין צו יונג צו געדענקען יענע צייט אבער אלץ ווייסער וויסן צו דערציילען אז משה דער גבאי און ר' אהרן האבן געארבעט דעמאלטס אינאיינעם מיט א 'קנוניא' (כלשון עמרם כהן, עיין טעיפ סיון תשנ"ט) אז דורך שיקען דעם סיגוטער רב קיין ארץ ישראל וועט ר' אהרן אין חו"ל זיין דער איינציגער מ"מ און פולער פירער". יעצט ענטפערט איר אליין, ווי אלט קען ער שוין זיין אז ער איז צו יוג צו געדענקן פון דעמאלטס.
איך וויל בעטן ווער ס'קען העלפן מיט אינפארמאציע, אל תמנע טוב מבעליו, איך בין מיך נישט מתחייב צו שרייבן יעדן טאג, ווייל ווי געזאגט האב איך נישט אזויפיל צייט, און אוודאי באקום איך נישט באצאלט דערפאר, און אוודאי וועט אסאך העלפן ווער ס'קען שיקן אנקעטאדן אויף אי מעיל אדער אין תיבה אישית ראוי לפרסם, וועט עס העלפן מיט די ארבעט.
פרק א' - מהיכן ירק זה חי
מיר וועלן גיין סטעפ ביי סטעפ אויף די טריט פון פארמעגליך, און קארעקטירן די נישט ריכטיגע אינפארמאציע, די פערזענליכע תולדות פונעם בן השלישי וועלן מיר אויסלאזן צוליב הרחק מן הכיעור, אפשר וועט נחום רז"ב אמאל אנקומען דערצו, פאר אנ"ש איז עס נישט אינטערעסאנט, פאר כבוד אביו רביה"ק איז עס נישט קיין כבוד, מיר וועלן נאר ברענגן צוויי עפיזאדן וואס וועט ווארפן א שטיקל בילד אויף זיין הונטערגרינד, און דערנאך וועלן מיר גלייך אנהייבן ביי שנת תשנ"ז.
ס'איז דא א איד א ליטווישע ראש ישיבה (איך מיין אין קווינס אדער אין פלעטבוש, מאמענטאל געדענק איך נישט דעם נאמען, ווער ס'קען מיר ארויסהעלפן און דערמאנען דעם נאמען איישר חילי'), וואס פון זיין ישיבה קומט ארויס וועכנטליך (אדער חודש'ליך) א שטייגער ווי א זשורנאל, און כסדר האט ער באשרייבונגען פון רבנים ואישי הציבור, אין שנת תש"ס ווען עסקנים פון די מתיבתא זענען געווען אין זיין געגנט און ס'איז אויסגעקומען זיך צו טרעפן מיט אים, האט ער זיי געוויזן איין זשורנאל ווי ער האט געלייגט אויפן ערשטן דף א בילד פון רבינו שליט"א, אויף די פראגע וואס ער האט מיט סאטמאר האט ער דערציילט ווי פאלגענד:
ווען איך בין געווען א אינגל האב איך געוואוינט אויף היוז סט. און מיין טאטע פלעגט זיין פון די מתפללים אין סיגעטער ביהמ"ד, ווען מיין טאטע האט מיר געוואלט מחנך זיין און ווייזן א סעמפל ווי אזוי מען דארף דאווענען האט ער מיר געוויזן, קוק אן דעם רב'ס זון אהרן ווי אזוי ער דאוונט, אזוי וויל איך זאלסט דאווענען, דאס איז געווען א דאווענען מיט השתפכות הנפש במתינות.
האט דער ראש ישיבה אויסגעפירט, איך הער אז ס'בלאזן היינט נייע ווינטן, אז דער סאטמארער רב (הברך משה) האט געטוישט זיין מיינונג איבער זיין עלטסטער זון, ער וויל צוטיילן זיין קהלה און געבן א חלק פאר נאך א זון, און דער המון עם זאגט אז ער איז אויך א תלמיד חכם און א ערליכער איד. נו פאר די גאס קען מען אזוי פארקויפן, איך האב אסאך געשפילט באל מיט "לייבי", ער איז א וואוילער מענטש, אבער פון דא ביזן זיין א רבי פאר סאטמאר איז פאלג מיר א גאנג. ע"כ המעשה.
נאך איין מעשה איבער די געוואלדיגע שמירת עינים פונעם בן השלישי, עס האט דערציילט א בחור, שוין היינט א אינגערמאן (איך וויל נישט שרייבן זיין נאמען, ווייל ס'איז וויכטיגער צו שרייבן די אינפארמאציע אויף אים, און ביידע צוזאמען וועט עס זיין א מלבין פני חבירו, ער איז נישט דער גרעסטער חכם מילד גערעדט), ער האט געלערנט אין די ישיבה שנת תשנ"ז-ח, ס'איז אויסגעקומען אמאל אינמיטן זמן ער האט געדארפט אהיימפארן, ווען ער איז צוריקגעקומען אין ישיבה האט ער דערציילט פונעם וועג אויפן פליגער ווי אינטערעסאנט ס'איז געווען, ער האט דערציילט ווי אינטערעסאנט ס'איז געווען די שיינע פיקטשערס אויפן פליגער, און אלעס דערציילט וואס מען האט געזען אויף די טמא'נע כלי, האט אים א בחור פארגעהאלטן היתכן דו האסט געקוקט אויף די אלע בילדער, האט ער געענטפערט מסל"ת, וואס איז שלעכט, איך בין געזעסן נעבן רב (מיינענדיג דעם בן השלישי דעמאלטס רב אין ירושלים) ער האט עס צוזאמען מיטגעהאלטן מיט מיר. קאמענטארן זענען איבריג.
פרק ב' - ביקש יעקב לישב בשלוה
זומער תשנ"ה האט זיך אנגעהויבן איינע פון די שענסטע יארן אין סאטמאר זינט שנת תשכ"ח, די מחלוקה מיט די אינערליכע שונאים האט זיך אפגעשטילט, דער ציבור איז געווען באחדות, ס'האט אויסגעקוקט ממש ווי א עולם התיקון.
רבינו שליט"א האט יענעם זומער דאס ערשטע מאל געוויילט גאנץ זומער אין קרית יואל, תושבי קרית יואל האבן געהאט די זכי' מיטצוהאלטן די לעכטיגע טישן, דעמאלטס איז געווען דאס ערשטע מאל וואס דער ציבור האט געקענט מיטהאלטן א סעודת הילולא פון ישמח משה (געווענליך פלעגט די רבי זיין אין שעראן ספרינגס), דער רבי האט משמיע געווען דברות קודש, כ"ו אב איז דורך מיט געהויבענע דברות קודש, דערנאך איז געווען ו' אלול די מסיבה פאר רב טוב, ווי דער רבי האט משמיע געווען דברות קודש.
אז ס'איז געווען אביסל רואיגקייט האט מען זיך געקענט אביסל אומקוקן אויף די קהלה, מען האט זיך דערזען מיט אסאך פעולות וואס ברויך געטון ווערן אויפן פעלד פון עשה טוב, מען האט זיך דערזען מיט א אויסגעוואקסענעם ביהמ"ד, און ווי דער רבי ז"ל האט עס ערווענט אז שטייענדיג אין דערהייך ביי די תקי"ש דרשה תשנ"ו האט אים אנגעכאפט א פחד ס'זאל חלילה גארנישט געשען פונעם גרויסן געדרענג.
דער רעיון פון איחוד התלמידים-שבת אחים איז דעמאלטס נולד געווארן, מען האט זיך דערזען אז אינגעלייט פאלן אוועק, ס'פעלט אויס א התחזקות אין שיעורי תורה, ס'פעלט אויס א התחזקות אין איש את רעהו יעזורו, יענעם חוהמ"ס תשנ"ו איז געלייגט געווארן דער גרונדשטיין פארן איחוד התלמידים, ווען הגה"צ רב דקהלתינו בווילאמסבורג שליט"א האט געהאלטן א צווי שעה'דיגע יסודות'דיגע דרשה פאר אלע אינגעלייט אין גרויסן ביהמ"ד, די דרשה איז דעמאלט געווען געדרוקט אינעם אויסגאבע "אז נדברו".
אסרו חג סוכות תשנ"ו, איז געווען א היסטארישע טאג פאר קהלתינו הק', ווען מען האט געלייגט דעם אבן הפינה פארן ביהמ"ד החדש וואס האט נאך ליידער נישט זוכה געווען לבנינה.
חשון תשנ"ו, האט מען געטון נאך א רינגעלע אינעם קייט פון הרחבת גבולי הקדושה, מען האט אויפגענומען א רב אין מאנסי.
טבת תשנ"ו, איז געווען א בחינה פון והוא מחולל מפשעינו, דער רבי ז"ל איז ליידער אוועקגעפאלן זייענדיג אין פלארידע, מען האט נישט געוואוסט וואס גייט פאר, כלל ישראל איז געווען באזארגט, און פון דעמאלט אן האט זיך נישט אפגעטון פון די ליפן ביי רפאינו א בקשה לרפואת "רבינו משה בן ברכה סימא".
חודש שבט תשנ"ו, צוליב דעם מצב פון רבין ז"ל, האט מען געמאכט ווי א יום תפלה דאנערשטאג פרשת משפטים, דער לעצטער טאג פון די ימי השובבי"ם, און ביינאכט האט מען צוזאמען גענומען אלע תלמידי הישיבות פון וויליאמסבורג בארא פארק, ווי די מנהלים האבן אויפגעטרעטן מיט דברי התעוררות, און דערנאך האט רבינו שליט"א אלס ראש ישיבה פון די מתיבתא געזאגט די צענטראלע דרשה, ווען בתוך הדברים האט ער מעורר געווען די בחורים מען זאל מתפלל זיין פארן בריאות השלימות פון רבין.
און מיר האבן גענומען די מי אפירזוכען דעם טעיפ און מעתיק זיין די ווערטער צוליב פארשטענדליכע סיבות:
"ס'קומט מיר אן שווער צו רעדן, איך בין די וואך געקומען פון מיאמי, איך האב מיטגעלעבט יענע וואך מיט די וואך א שווערע וואך, ס'ווייסט יעדער איינער אז דער טאטע זאל זיין געזונט איז נישט געזונט, און ער דארף א רפואה, איך קען אזויפיהל זאגן אידישע קינדער האבן מתפלל געווען און מען זעהט אז דער אייבערשטער איז א שומע תפלת כל פה און תפלות ישראל אינם חוזרות ריקם, ס'האט געהאט א געוואלדיגע כח דאס וואס אידן האבן מתפלל געווען, אבער איך קען אזויפיהל זאגן אז ס'איז ורפא ירפא, אפילו דער אייבערשטער האט געהאלפן ס'איז נישט דער חולה, ס'איז א צווייטע, אבער מען דארף האבן א רפואה אין א בחינה פון ורפא ירפא. ס'איז אין א געוויסן זין פארן טאטן זאל זיין געזונט לייכטער געווארן, אבער ס'איז נאך ווייט פון א שלימות, מען דארף נאך אסאך אסאך מתפלל זיין, ס'איז ליידער דא א גרויסע חולשת הגוף, און דער אייבערשטער זאל איהם געבן כח און יארן, ער זאל קענען אנגיין מיט עבודת הקודש. איך וויל בעטן די חשובע בחורים, מען זאל זען ווייטער מתפלל צו זיין, עד הנה עזרונו רחמיך, דער אייבערשטער האט געהאלפן, האף מיר צום בוכ"ע ווייטער, ער וועט אונז ווייטער טוהן חסדים און דער טאטע זאל געזונט ווערן, און זאל קענען בקרוב אהיימקומען, און ער זאל קענען מתוך בריאות השלימות דינען דעם באשעפער לערנען תורה און עוסק צו זיין במצות כאות נפשו, ביז דער אייבערשטער וועט העלפן ער וועט פירן דעם ציבור מיט די עדה הקדושה אנטקעגן גואל צדק".
(הערת פארמעגליך: קוק נאר ווי ער שארפט זיך די ציין איבערצונעמען)
מוצאי שב"ק פרשת תצוה תשנ"ו, איז געווען נאך א טריט פאר איחוד התלמידים, מען האט געמאכט די ערשטע מלוה מלכה פאר אלע אינגעלייט פון די יארגענג תש"מ-תשנ"ו.
זומער תשנ"ו איז געווען זייער א שווערער, מען האט דעמאלטס אויסגעפונען אז דער רבי ז"ל האט די ביטערע מחלה, ער איז דעמאלטס אריבער א אפעראציע, כלל ישראל האט איינגעריסן לרפואת צדיק הדורות.
ל"ג בעומר תשנ"ו איז נישט געווען די יערליכע פתיחה, שבועות תשנ"ו איז דער רבי געווען אין וויליאמסבורג.
תמוז תשנ"ו איז רבינו שליט"א געפארן בשליחות אביו ממנה צו זיין ר' דוד רז"ב אלס מנהל המחנות נאכדעם וואס זיין טאטע ר' יודל ז"ל איז יענעם חודש אייר אוועק. (דא וויל איך הערן פון פארמעגליך אז דער רבי האט אים קיינמאל נישט געשיקט).
למעשה האט מען זיך יענעם זומער געזען אין א מצב אז דער רבי ז"ל איז מער נישט ביי די כוחות כבימים ימימה, פון ווען דער רבי איז צוריקגעקומען פון פלארידא האט ער כמעט נישט משמיע געווען דברי תורה ברבים, פורים האט ער נישט געפירט טיש, ל"ג בעומר נישט געזאגט קיין פתיחה, ט"ו באב ביים חנוכת הבית פון בית רחל, און כ"ו אב האבן אנ"ש מיצר געווען בצערו פון רבינו, און זינט דעמאלט האט מען חוץ ימים נוראים און אין איינצעלע אויסנאם פעלער נישט געהערט מער קיין דברות קודש.
רבינו שליט"א איז נישט געווען קיין פנים חדשות אין וויליאמסבורג, פון ווען ער איז נתמנה געווארן אלס רב אין קרית יואל, האט ער כמה וכמה פעמים אויפגעטרעטן מיט דרשות פארן ציבור אנ"ש אין וויליאמסבורג, צו איז עס געווען פארן זומער, צו איז עס געווען ביי אסיפת התעוררות, וכדומה, וואס געווענליך האט ער פארטרעטן דעם פלאץ פון רבין ז"ל, דער רבי האט אין מ' יארן יא געזאגט דרשות פארן זומער, שפעטער האט ער מכבד געווען רבינו שליט"א זאל זאגן די אלע דרשות.
עס געדענקן אלע אנשי שלומינו חוהמ"פ תשנ"ה ווען דער רבי ז"ל האט ברבים מכבד געווען רבינו שליט"א צו זאגן די יערליכע חוה"מ דרשה, און דערנאך האט דער רבי ז"ל אויך גערעדט, אלע יארן פלעגט דער רבי ז"ל זאגן א דבר שמעתתא אין נאכדעם מוסר, יענעם יאר האט רבינו שליט"א געזאגט דעם דבר שמעתתא און דער רבי ז"ל האט נאכדעם געזאגט נאר דברי אגדה ומוסר.
און דערפאר איז געווען נישט מער ווי פארשטענדליך, אז חוהמ"פ תשנ"ז האט רבינו שליט"א געזאגט די חוה"מ דרשה בהשתתפותו פונעם רבין ז"ל, און ל"ג בעומר תשנ"ז האט ער געזאגט די פתיחה פאר די בחורי הישיבה, און אזוי אויך אלע אנדערע צענטראלע דרשות וואס מען האט געדארפט רעדן צו אנ"ש, איז עס געווען דורך רבינו שליט"א.
און פון דעם האט זיך געצויגן א קייט, אז ר' עזריאל גליק האט דעמאלטס מפציר געווען רבינו שליט"א אז היות דער רבי זאגט מער נישט קיין תורה, זאל דער רבי אנהויבן זאגן דברי מוסר בימי השובבי"ם.
אבער איידער מיר גייען ווייטער וועלן מיר אביסל אנאליזירן וואס אונזער צאציקל פארמעגליך האט צו פארקויפן
פארמעגליך שרייבט:
"ווי באוואוסט איז ר' אהרן געווען אין יאר תשנ"ז-נ"ח-און די ערשטע העלפט פון נ"ט, דער גרעסטער רבי אויף דער וועלט. ער האט געהאט גאנץ סאטמאר אונטער זיך. ער האט זיך געשטארקט ביי די יונגעלייט דורך די שבת אחים'ס און ביי די הנהלה פון אומעטום דורך זיין דער איינציגער זון וועלעכער איז געווען אקטיוו סיי ביי זיין טאטען און סיי ווייל ער האט זיך אומעטום אריינגעשטעלט.
עס האט געוויסט יעדער רב און רבי און אלע פירער פון מוסדות און קהילות סיי ווי, אז ר' אהרן גייט עווענטועל זיין דער איינציגער רבי אין סאטמאר".
אמת ויציב, און אינטערעסאנט אז שפעטער עשה עצמו כאילו לא ידע, און ער שרייבט בזה"ל: "און באמת ווייסט מען נישט וואס דער פלאן פון ברך משה איז געווען תשנ"ו. קיינער ווייסט נישט, עכ"פ נישט וואס עס איז ידוע דערווייל פארן ציבור, צו דער ברך משה האט אלעס געוואלט געבען פאר ר' אהרן צו ער האט געוואלט געבען אויך פאר זיין אנדערען זון. און אט דער אומוויסענדיגקייט, דער אומקלארקייט, האט געמאכט אז ר' אהרן מוז זיך אנהייבען נעמען אליין".
ווייטער שרייבט ער:
"דעמאלטס צייט האט ר' אהרן אנגעהויבן ארומפארען פאר שליחותער פון זיין טאטען איבער אלע סאטמארע מוסדות און בתי מדרשים, איבער דער וועלט, און אויך בערך דעמאלטס האט ער אויפגענומען זיין זון ר' מענדעל אין אנטווערפען, און עס האט געהייסען אז זיין טאטע דער ברך משה האט דאס געוואלט. צו עס איז אמת צו נישט קען מען דעבאטירען פון היינט ביז מארגען".
מיר וועלן אביסל ארויסהעלפן דעם ציבור טראכטן וואס דער ברך משה האט געוואלט, מיר וועלן מיטירן א חלק פון א בריוו וואס דער רבי ז"ל האט געשריבן יענעם יאר קיין אנטווערפן:
וצרופה בזה ברכתי מעומק הלב אמע"כ ידידי אנ"ש חברי הנהלת המוסדות הק' בק"ק הנ"ל שיזכו להרבות פעלים לתורה ולתעודה מתוך הרחבת הדעת, ולעת כזאת שקיבלו עליהם לעמד בעטרת חכמים ולמנות את מע"כ נכדי היקר חביבה כבני, הרב המאור הגדול בנש"ק, פרי עץ חיים, חריף ובקי טובא, צנא מלא ספרא, מוהר"ר מנחם מענדל טייטלבוים שליט"א לרב ומורה דקהילתם המפוארה ק"ק יטב לב ד'סאטמאר באנטווערפען יע"א לרומם ולנשא יחדיו את קרן הקהילה והמוסדות הקדושים למען יוכלו להמשיך בעבודת הקודש בחינוך הבנים והבנות על טהרת הקודש עפ"י דרכי אבותינו ורבותינו הק' נ"ע וביתר שאת ויתר עז. ואני תפלה יהא ה' בעזרו שיזכה להרחיב גבולי הקדושה והטהרה ולנהל העדה הקדושה על מי מנוחות בדרכי אבותינו ורבותינו הק' ויתקדש שם שמים על ידיו.
און דער רבי שרייבט אונטער "ג' דברים תשנ"ז לפ"ק"
און ס'איז דא נאך א בריוו פונעם פאלגנדן ימים נוראים א ברכת השנה פאר אנ"ש אין אנטווערפן.
ווייטער שרייבט ער:
דעמאלטס צייט איז אויך דער סיגוטער רב (היינטיגער סאמארער רבי החונה בוויליאמסבורג) אויפגענומען געווארען אלס רב ור"מ אין ירושלים אויפן פלאץ פון ירושלימער רב זצ"ל.
איך בין צו יונג צו געדענקען יענע צייט אבער אלץ ווייסער וויסן צו דערציילען אז משה דער גבאי און ר' אהרן האבן געארבעט דעמאלטס אינאיינעם מיט א 'קנוניא' (כלשון עמרם כהן, עיין טעיפ סיון תשנ"ט) אז דורך שיקען דעם סיגוטער רב קיין ארץ ישראל וועט ר' אהרן אין חו"ל זיין דער איינציגער מ"מ און פולער פירער.
זיי ביידע האבן געוויסט בעסער פון יעדען אז דער סיגוטער רב איז גארנישט קיין שיפעלע זיבעלע, זיי האבן בעסער געוויסט פון יעדען אז דער סיגוטער רב איז פיל קליגער פון ר' אהרן און זיי האבן ביידע געוויסט אז ער איז א בעסערער לערנער אויך. עס האבן דאס אלע געוויסט אז אין די צעירים איז ער געווען פיל א בעסערער און טיפערער מגיד שיעור ווי זיין עלטערער ברידער אין ק"י.
זיי האבן ביידע אויף געוויסט אז דער אחיו הצעיר האט א ריינעם און קלונען רעקארד און ער האט נישט קיין גארבעדש אויף זיך, ער האט נישט פארשעמט קיינעם אין זיין לעבען און אוודאי אוודאי נישט, קיין רבנים און גדולי הדור.
דערפאר האבען זיי צווישען זיך באשלאסען אז דעם קליינעם ברידער דארף מען טראגען ווי ווייטער מען קען, נאר דא זאל ער נישט בלייבען. זיי וואלטן אים דעמאלטס געטראגן קיין אסטראליע.
אינטערעסאנט, פארמעגליך איז אזוי יונג אז ער געדענקט אפילו נישט קיין דעטאלירטע פרטים פון תשנ"ז, אבער דאס ווייסט ער זיכער אז מען האט געוואוסט אז דער סיגעטער רב איז קלוגער!!!!, א בעסערע לערנער!!! און הער וואס נאך, א טיפערע מגיד שיעור!!!!.
אפשר ברענגסטו מיר אביסל פון זיין קלוגעשאפט ביז תשנ"ו (פון דארט און ווייטער וועלן מיר ברענגן), בעסערע לערנען און טיפערע מגיד שיעור ווייסן זיינע תלמידים צו דערציילן, און מיר לאזן עס פאר אנדערע.
דאס אז ער האט געהאט א ריינעם קלינעם רעקארד, צו דעם וועלן מיר אלע מודה זיין, ווייל איינער וואס טוט נישט פאר קיינעם האט אלס א קלינעם רעקארד, אז א בחור האט געהאט א פראבלעם פון נתקבל אדער לא נתקבל איז עס געגאנגען דורך ר' נחמן שטויבער, פאר די קראך היטן אין סיגעטער ביהמ"ד אין ב"פ האט ער נאר געדארפט שמייכלען און צושטעלן א שיינע ספיטש פאר זייערע שמחות, איז ווי האסטו געוואלט ער זאל זיך צואמפערן מיט איינעם.
און דא קומט די הנחה אז רבינו שליט"א איז גאר געווען ווער ס'האט באשלאסן אים צו שיקן קיין ירושלים, ס'איז א דבר ידוע אז דער ברך משה האט מבטיח געווען פאר בתו הרבנית חי' ע"ה, אז לאחר מאה ועשרים פונעם ירושלימ'ער רב רמ"א, וועט ר' חיים הערש מייזליש זיין רב אין די סאטמארע קהלה, איינער פון די הויפט סיבות פארוואס רבינו שליט"א איז געפארן צו די לוי' פון רמ"א, איז געווען ער זאל אויסרופן אז ר' חיים הערש ווערט אויפגענומען אלס רב אין די סאטמארע קהלה אין ירושלים, דערווייל ווען רבינו שליט"א איז אנגעקומען קיין א"י האט אים שוין אפגעווארט דער לאנגער גבאי, און געזאגט אז צוליב אינערליכע פאליטיק (וואס ער אליין האט אנגעדרייט א יאר פריער ווען ר' חיים הערש האט געמאכט א ברית סיון תשנ"ה כידוע ליודעים) זאל די הכרזה נישט זיין ביי די לוי', און מען זאל צווארטן אביסל, רבינו שליט"א וואס האט גארנישט חושד געווען האט געפאלגט.
און פון אלול תשנ"ו ביז פרשת החודש תשנ"ז איז גאר א קליינער שפרינג.
ווייטער שרייבט ער:
"און ר' אהרן האט זיך צוגעשטעלט און פארשטאנען אז עס איז זיין טובה. דער פלאן האט דעמאלטס געלויטעט אז דער סיגוטער רב וועט זיין דער רב איבער סאטמאר אין גאנץ ארץ ישראל און איבער מוסדות יטב לב וועלעכעס האט דאן געהאט אונטער זיך בני ברק אויכעט.
ר' אהרן איז דעמאלטס ווייניג אנגעגאנגען וואס וועט ר' חיים הערש מייזליש טון".
דא דארף מען זיך אפשטעלן און דערמאנען וואס איז באקאנט פאר אלע אנ"ש, אז זייט די פטירה פון הרבנית חי' ע"ה איז רבינו שליט"א געווען ווי א טאטע פאר אירע קינדער, און נאך פריער ביי די חתונה פון ר' חיים הערש איז כדאי צו דערמאנען ווער ס'איז געווען ביי די חתונה און ווער נישט, און דא פלוצלינג גייט אים גאנץ וויניג אן וואס וועט זיין מיט ר' חיים הערש, דאס איז איינס.
און צווייטנס, אויב איז אים גאנץ ווייניג אנגעגאנגען, פארוואס איז בשליחותו געווארן ר' חיים הערש אויפגענומען אלס ראש ישיבה אין בני ברק, ער האט אים געשיקט פייפן און פארטיג.
און מיר וועלן נאכאמאל מעתיק זיין " דער פלאן האט דעמאלטס געלויטעט אז דער סיגוטער רב וועט זיין דער רב איבער סאטמאר אין גאנץ ארץ ישראל און איבער מוסדות יטב לב וועלעכעס האט דאן געהאט אונטער זיך בני ברק אויכעט".
איין מינוט, בני ברק האט דאך א רב, ווי קומט ער צו זיין אויף בני ברק, איז פאר רבינו שליט"א אלס רב אמאל בייגעפאלן אז ער איז העכער די מוסדות אין מאנסי אויך, ווייל ס'איז א האלבע שעה אוועק פון קרית יואל, דוכט זיך אז בני ברק פון ירושלים איז אביסל ווייטער ווי מאנסי פון קרית יואל. קוקט אויס אונזער יונגער פארמעגליך קלערט אז ר' אלי' כ"ץ איז געווארן רב תשנ"ט נאכדעם ווי דער בן השלישי האט פארלאזט ארץ ישראל.
המשך יבא לפי מסת הפנאי
און נאכאמאל א בקשה, אויב האט איר אינפארמאציע, אויב מאכן מיר א טעות מיט אינפארמאציע, ביטע לאזט אונז וויסן.
_______________________________________________________________________________________
אזויווי דער אשכול איז אין חידושים בדבר, עס איז אלעס געבויעט אויפן ארטיקל פון "פארמעגליך", דעריבער איז געווארן יענער אריגינעלער אשכול פארשלאסן.
אויב האט איינער אזא סארט היטאריע ארטיקל ווי פארמעגליך נאר פון ר' אהרנ'ס זייט, וועלן מיר אים אפגעבן דעם זעלביגן כבוד ווי פאר זיין קאלעגע, פארמעגליך.
מנהל שני
