תולדות אהרן - אביסל היסטוריה

דער תו"א רבי זי"ע – איז געוועהו זייער א גרויסער קנאי פון איין זייט, אבער אויך זייער א פראקטישער מנהיג, עס זענען פארגעקומען מפעם לפעם, געוויסע שאלות און פראבלעמען – וואס פלעגט האבן אבארירונג מיט השקפה.

תנובה

עס איז אינזיינערצייט געווען א קליין מילכיג קאמפאני מיטן נאמען 'רענן', די קאמפאני האט געאהט דעם מהודר'דיגן הכשר פון די העדה החרדית, די קאמפאני האט זיך אין א שיינעם טאג צוגעמאכט, און די היימישע אידן, האבן אינמיטן העלן טאג נישט געהאט קיין גלאז מילעך צוטרינקען.

תנובה איז בשעתו פאר כמעט 40 יאהר צוריק, געוועהן זייער אגרויסע קאמפאני, וואס די בעלי בתים פון דעם זענען געוועהן די לינקע קיבוצים – מחללי שבתות אוכלי טריפות ונבילות, די קאמפאני איז אין זיינערצייט געוועהן כמעט די איינציגסטע קאמפאני וואס האט פראדאצירט און פארקויפט מיליכיגע פראדוקטן.

וויא אויבן דערמאנט - איז געועהן דעמלטס א מצב, אז די היימישע אידן אין ארץ ישראל האבן נישט געהאט קיין טראפ מילעך פאר די קינדער – ווער רעדט נאך פון קעז – פוטער – א.ד.ג., יא מען פלעגט ברענגען מפעם לפעם מילעך דיירעקט פון פארעם, אבער איז געוועהן פארבינדען מיט זייער גרויסע שוועריקייטן, רובו דרובו פונעם ציבור האבן נישט געקענט עומד זיין אין דעם נסיון, ווען די פיצלעך מיט רעכט - שרייען פאר אטראפלע מילעך

(דער תו"א רבי פאר זיך – ביי אים אינדערהיים האט עד סוף ימיו, מקפיד געוועהן צו העסין און טרינקען ממש נאר אייגענס – וואס מען האט געמאכט ביי אים שטוב, די זעלבע מילעך / מיליכיגס – פלעגט ער ניצן נאר וואס מען האט געברענגט פונעם פארעם משעת חליבה, עס איז אינטערסאנט צו שטרייכן, אז ווען אימער מען האט אמאהל געזוכט – אפלאץ וויא דער תו"א רבי זאל גיין אויף וואקציע – איז איינע פון די פירסט פריאריטן געוועהן – עס זאל זיין אפארם בהישג יד – (אויב איך האב נישט קיין טעות, פיהרט זיך אויך אזוי דער תוא"י רבי).

ווען דער פראבלעם פון די מילעך, איז געווארן שטארקער און שטארקער, ווען מען האט זיך שוין נישט געקענט פארהוילן – פונעם געשריי פון די עלטערן וואס קענען נישט ברענגען פאר די פיצלעך די טראפל מילך און מויל, אסאך היימישע אידן בכלל אין ארץ ישראל – האבן אנגהויבן צו ניצען פשוט'ע לאקאלע מילעך – נישט קיין מהדרין מילעך – מילעך וואס האט געהאט אסאך חששות.

דער תו"א רבי האט זיך געוואנדן צום וועד הכשרות פון די העדה החרדית, וואס טוט מען דא – עס קען אזא זאך נישט פארקומען, - עס איז א גזירה שאין הציבור יכול לעמוד בו.

דער פראבלעם איז געוועהן, ווייל פון איין זייט איז נישט געוועהן קיין אנדערע קאמפאני חוץ פון 'תנובה' – וואס זאל קענען בייקומען דעם פארלאנג פון כשרות – וויא אויך די נויטיגע קוואנטאומס, פון די אנדער זייט שטייט דא אקאמפאני וואס געהרט פאר מחללי שבתות אוכלי טו"נ.

דער בי"ד פון די העדה החרדית האט זיך צוזמען געזעצט – עס איז געווהען נישט קיין שטילע זיצונג, דער בית דין האט אוועקגעשטעלט זייער שווערע תנאים פאר די תנובה קאמפאני, און ווען די קאמפאני האט אנגענומען די אלע תנאים, האט דער בית דין מחליט געוועהן זיי געבן א הכשר אבער נאר - פאר די 'ירושלימ'ער' תנובה פאבריק.

גלייך האבן זיך די אזויגערופענע 'קנאים' – 'נטורי קרתא' – גענומען צו די באקאנטע ארבעט זייערע, די מחוצפים האבן גענומען שרייבן פאטשקעווילן – קעגן די העדה החרדית בכלל – און קעגן דעם תו"א רבי'ן בפרט, מיט זייער געמיינע זלזול און חוצפה.

עס וועט זיין אינטערסאנט אונטער צושטרייכן, אז די געמיינע מחוצפים, האבן נישט געהאט מסירות נפש צו גיין און פארעם און ברענגען פאר זיך מילעך (חוץ פון אפאהר יחידים ממש), נאר זיי האבן 'מהדר' געוועהן צו קויפן מיליכיגס פון די 'טרה' קאמפאני וואס האט געטראגן דעם הכשר פון 'ועד הרבנים דאגודת ישראל'.

דער הייליגער תו"א רבי זי"ע - גייט ווידער לינקס – עפ"ל.

כל מה שקרה ליעקב – קרה ליוסף

ווען עס איז אים נתברר געווארן אז ביי די שחיטת בקר, גייט נישט אלעס וויא עס באדארף צו זיין, האט ער געלאזט הערן פאר די העדה החרדית אז ער וועט אסר'ן פאר זיינע תלמידים און חסידים, צו העסין בשר בקר, ווען דער וועד השחיטה האט זיך מתעלם געוועהן פון דעם, האט ער טאקע אויס גערופן ביי זיינע תלמידים, נישט צו העסן די פלייש.

וויא פארשטענדליך – איז געווארן א גרויסע רעש אין ירושליימער גאס בכלל, און אין תו"א בפרט, דער וועד השחיטה האט זיך געמוזט בייגן צום תו"א רבין, און דער תו"א רבי האט אין יענערצייט אריין געשטעלט בחיר תלמידיו הרה"ג ר מאיר בראנסדורפער זצ"ל – אלס דער רב פון וועד השחיטה.

עס איז אינטרסאנט, אז דער היינטיגער תו"א רבי שליט"א, האט אויך פארפירט אז די אלע שוחטים ובודקים פון די שחיטה פון די העדה החרדית, זאלן מוזן אלס איבער גיין – און איבער לערנען די הלכות שחיטה א.ד.ג. – און על פי יוזמתו, האט דער וועד השחיטה פון די העדה החרדית אויפגעשטעלט א כולל, פאר די אלע עוסקים במלאכת הקודש

כל מה שקרה ליעקב – קרה ליוסף

המשך יבוא...

וויא עס גאר באקאנט, איז אין תולדות אהרן איין געפירט שוין צענדליגער יאהרן, א יעדע נאכט חול המועד סוכות, א זכר לשמחת בית השואבה, - עס האט זיך למעשה אנגהויבן אויף א קליינעם פארנעם, ווען די גאס האט געשמעקט דעם פרייליכקייט – און ווארעמקייט – און די אמת'ע שמחה וואס עס גייט דארט פאר, איז דאס מיט די צייט געווארן, איינע פון די גרעסטע צוזאמענקום, פון היימישע אידן – אין עיה"ק ירושלים – אין די ימי חג הסוכות.

אין ארץ ישראל בכלל, און אין ירושלים בפרט, זענען דא משך די חול המועד טעג, הונדערטער הונדערטער 'שמחות בית השואבה' – כמעט א יעדער איז מפרסם אוואו מען קען נאר אויף די 'מי שלא ראה...." ביי אים אין ביהמ"ד – קהילה – ישיבה. – תו"א האט דאס קיינמאהל נישט געטוהן, די שמחת בית השואבה אין תו"א איז כמעט ביי יעדן א 'מוז' – אזוי וויא מען פארט ל"ג בעומר קיין מירון, אזוי קומט מען קיין תו"א די סוכות נעכט.

מיט א פינעף און צוואנציג יאהר צוריק, זענען אריין צום תו"א רבי'ן זי"ע, א דעלעגאציע, פון חשובע העלטערע אידן פון תולדות אהרן, און מציע געוועהן פארן תו"א רבי'ן, צו מבטל זיין די שמחת בית השואבה אין תו"א, זיי האבן געטענה'ט, אז עס ברענגט אויף די גאס זייער אסאך באזוכער, און עס קען ח"ו ברענגען תערובות דער תו"א רבי זי"ע האט זיי געענפערט, אויב עס ברענגט ח"ו תערובות, דארף מען דאס מסדר זיין, און גלייך אריין גערופען די עסקנים, און האט זיי באפוילן צו נעמען די זאך אין די הענט – אז די אלע גאסן ארום דעם ביהמ"ד, זאל זיין הקפדה יתירה אויף דעם ענין.

דער רבי האט זיי ממשיך געועהן צו זאגן אויף א עכערן טאן: מיר לאזן נישט די תלמידים, גיין אויף כל מיני פלעצער, מיר געבן אויף זיי אכטונג, אז אלעס זאל ביי זיי זיין ממש על טהרת הקודש, און וויא וועלן די בחורים – אינגעלייט גיין ביי די נעכט, וויא קענט איר זיך ערלויבן צו טראכטן בכלל פון מבטל זיין אזא הייליגע זאך – וואס ברענגט א התעוררות – און א חיות דקדושה.

די אידן האבן נישט נאכגעלאזט, און ממשיך געוועהן צו טענה'ען, אז די שמחת בית השואבה ברענגט אין ביהמ"ד תו"א, כל מיני העלעמענטן – וואס זענען זייער ווייט פון אונז, און קענען האבן א שלעכטן ווירקונג אויף די יונגווארג, און די אידן האבן מציע געוועהן, אז לכל הפחות זאל מען צו מאכן די טירן פאר די גאס, או מען זאל פראווען די שמחה פאר זיך אליין – אהן די גאנצע וועלט, האט דער תו"א רבי זיי גענפערט, אז ער וויסט פון אסאך אירע וואס האבן ביי די שמחת בית השואבה געהאט גרויסע התעוררות, און מען קען נישט און מען טאר נישט, צונעמען אזא הייליגע זאך – וויא כלל ישראל קומט זיך משתתף זיין.

כל מה שקרה ליעקב – קרה ליוסף

המשך יבוא...

דער תו"א רבי – פלעגט געבן יעדן חודש פאר זיינע קינדער, א ספעציעלע סכום געלט, וואס עס זאל דעקן אשטאט די ביטוח לאומי.

איינער פון תו"א רבי'נס קינדער, האט נישט געקענט עומד זיין בנסיון, אין האט געעפנט א באנק אקאונט אין 'באר שבע' –  אויף זיין רעבעצינס נאמען (די סאשעל סעקיוריטי געלט אין א"י גייט אויף די ווייבס נאמען) וואס דארט פלעגט אים אריין גיין מדי חודש בחודשו די ביטוח לאומי געלט.

ווען דער תו"א רבי האט זיך וועגן דעם דערוואוסט, האט אים דאס זייער וויי געטוהן, און זייער זייער מוכיח געוועהן דעם זוהן – וועגן דעם, דער תו"א רבי האט אים געזאגט, וויא קען איך פאדערן פון מיינע תלמידים נישט צונעמען קיין טריפה'ענע געלטער, ווען ביי מיר און שטוב – קען אזאנס פאסירן.

דער זוהן האט קודם פראבירט צו לייקענען, ווען דער תו"א רבי האט אים געוויזן די דאקאמענטן, וואס ווייזן אז עס ליידער יא ריכטיג, און ער נעמט יא די טריפה'נע געלטער, האט זיך דער זוהן פראבירט צו פארענפערן, 1, אז דאס איז נישט ער - נאר זיין רעבעצין, 2, אז רוב גדולי ישראל האלט אז מען מעג יא נעמען די ביטוח לאומי געלט.

וויא פארשטענדליך האט דער תו"א רבי נישט געוואלט אנעמען די תירוצים, און פון דענסמאהל אין ווייטער, האט ער אים אויפגעערט צו געבן די ספעציעלע שטיצע.