~~~פראגע אויף פרשת וישב~~~

דוכט זיך מיר אז עס טייטשט: א זיידענע העמעדל.

אפשר נישט???

א גוטע וואך פענסטער;

חס ושלום, איך ברוגז? איך ווייס קוים וואס דאס מיינט.

כתונת פסים: רש"י אויפן פלאץ טייטשט דאס אפ "א זיידענע העמדל" (ובדרך דרש ברענגט ער א מדרש אגדה אז דאס איז די ראשי תיבות פון זיינע צרות: פ'וטיפר ס'וחרים י'שמעאלים מ'דינים).

רש"י אין מסכת שבת (דף י' ע"ב) ברענגט אויך דעם פשט, און לייגט צו אז ער האט געפונען א צווייטע פשט: "פסים" איז מלשון "פס היד", אז אונטען פונעם ארבל - וואו די האנטפלאך קומט ארויס - האט ער געלייגט זייד, און נישט די גאנצע בגד איז געווען פון זיידן. (אזוי שטייט אויך אין דעת זקנים לבעלי התוס').

דער תרגום יונתן און תרגום ירושלמי שרייבן: "פרגוד מצויר", דאס מיינט א געפארבטע בעקיטשע... (אין אבן עזרא שטייט "כתונת מרוקמת", דאס מיינט אז עס האט געהאט אריינגעוועבט צורות דערין, מעשה רוקם).

דער חזקוני ברענגט אז דאס איז גאר א לשון פון "פיוס", אז ער האט אים איבערגעבעטן מיט דעם שיינעם העמדל (אויף דעם וואס די שבטים האבן אים פיינט געהאט?).

תוקן על ידי - קרעמער - 18/12/2005 4:23:19

האלאו קינדערלעך, עטס מיינטס איך בין א כתה א' רבי, פון די זיידענע העמעדל ווייס איך אויך צו זאגן, און אז איך פרעג מיין איך נישט דעס.

קרעמער;

ווי טייטשט רש"י "א זיידענע העמדל"? דעס אז פסים איז טייטש זיידן שטאמט דאכט זיך פון די "באבע טייטש", רש"י טייטשט "כלי מילת" און לדעתי איז מילת נישט די אפטייטש פון זיידן.

כיתה ג' רבי - פענסטער;

כלי מילת טייטשט: זיידן!

רש"י ברענגט אז דאס איז מלשון "כר/פס", וואס דער אבן עזרא (מגילת אסתר א', ו') שרייבט אז דאס איז "משי"="זייד".

קרעמער עט דיס פוינט יו אר מיסטעיקען.

דער ערוך טייטש מילת, וואהל. מיט כמו"כ מקורות אין חז"ל

רש"י טייטש קיינמאל נישט פסים = זיידן, עס איז גענומען פון ספה"ק פירוש ע"ט.


נאטורליך סארי פענסטער.

איך האב גראדע יא געמיינט אז דו ביסט א כיתה א' רבי.
ווער דען האט אזויפיל צייט אויב נישט א רבי אין חדר ..?


תוקן על ידי - משנה_למלך - 18/12/2005 5:39:02

קרעמער;

איך האב געשריבן כתה א' רבי ווייל אזוי האסטו געשריבן וז"ל: דו מיינסט אז איך פרעג פסוקים פון חומש, אדער אפענע רש"י'ס? איך בין נישט קיין כיתה אל"ף רבי... איך רעד דא מיט ערוואקסענע (?),עכ"ל.

משנה;

וואס פאלט דיר ביי אז איך האב אזויפיל צייט? איך האב בכלל נישט...

יעצט צוריק צום נושא.

קרעמער שרייבט: לעומת זה געפונען מיר אויף עטליכע פלעצער אז דאס מיינט "זייד", ווי רש"י ברענגט אז דאס איז מלשון "כרפס" וואס אין מגילת אסתר מיינט דאס "זייד" (כמבואר באבן עזרא שם).

ווער זאגט אז רש"י האלט אויך אזויווי די אבן עזרא, איבעראל ווי רש"י טייטשט אפ די ווארט מילת, זאגט ער וואל (שבועות ו' ע"ב, שבת נ"ד ע"א, יחזקאל כ"ז פסוק יח, און אזוי אויך און סנהדרין וכו')

ווייטער פון די מהר"י קרא וואס די ברענגסט צו, מוז אויך נישט זיין אז ער איז מחולק מיט די אפטייטש פון פסים = וואל, ער זאגט נאר אז מ'קען מאכן א מעיל דערפון (לויט ווי אזוי די האסט אפגלערנט די מהר"י קרא, וואס טייטש כתונת פסים? א העמד מעיל?)

די זעלבע איז אויך שייך צו זאגן לגבי די רשב"ם, תרגום יונתן, און תרגום ירושלמי.

==
אגב, אויף די רש"י און שבת דף י' ע"ב וואס די האסט נעכטן צוגעצייכנט, "פסים" איז מלשון "פס היד", אז אונטען פונעם ארבל - וואו די האנטפלאך קומט ארויס - האט ער געלייגט זייד, און נישט די גאנצע בגד איז געווען פון זיידן.

האב איך נאר געוואלט צולייגן אז רש"י זאגט עס דארט אויף די גמרא "לעולם אל ישנה אדם בנו בין הבנים שבשביל משקל שני סלעים מילת שנתן יעקב ליוסף וכו'.
אויף דעם זאגט רש"י קודם אז די שני סלעים איז לאוו דווקא (א גאנצע בגד וועגט מער ווי צוויי סלעים) און נאכדעם לייגט רש"י צו ובתלמידי רבינו יצחק הלוי מצאתי כתוב וכו' אז ס'איז נאר געווען אויפן פס היד.